محاسبه شاخص توده بدنی یا BMI

 محاسبه شاخص توده بدنی یا BMI

شاخص توده بدنی به تخمین میزان چربی بدن بر حسب قد و وزن فرد گفته می‌شود. در فرمول محاسبه BMI، میزان چربی به صورت مستقیم محاسبه نمی‌شود؛ بلکه تنها میزان تقریبی آن در فرمول به دست می‌آید. استفاده از شاخص توده بدنی تعیین می‌کند که آیا فرد در وزن سالم قرار دارد یا نه. هر چه شاخص توده بدنی بالاتر باشد، نشان از بیشتر بودن چربی در بدن می‌دهد. وقتی این شاخص بالا باشد، می‌توان انتظار داشت که بیشتر در معرض بیماری‌های قلبی عروقی، فشار خون بالا و دیابت هستیم. هرچند که پایین‌ بودن آن نیز فرد را در معرض پوکی استخوان، کم خونی و کاهش عملکرد سیستم ایمنی قرار می‌دهد.

فرمول محاسبه BMI یا شاخص توده بدنی چیست؟

فرمول محاسبه BMI یا شاخص توده بدنی، بر مبنای تقسیم کردن (وزن به کیلوگرم( بر (قد به متر به توان ۲( است. به عنوان مثال، اگر وزن معادل ۶۰ کیلوگرم و قد ۱ متر و ۶۰ سانتی‌متر دارید، برای به دست آوردن شاخص توده بدنی باید به شکل زیر عمل کنید:

فرمول محاسبه bmi

تفسیر شاخص تودۀ بدنی در کودکان و بزرگسالان

شیوۀ به دست آوردن BMI در کودکان و بزرگسالان به همین طریق است. اما نحوۀ تفسیر آن متفاوت می‌باشد. برای به دست آوردن شاخص تودۀ بدنی‌تان، قد و وزن خود را بر اساس کیلوگرم و متر به دست آورده و آن‌ها را در فرمول بالا قرار دهید. سپس برای تفسیر آن به شیوۀ زیر عمل کنید:

  • کمتر از ۱۸.۵: دچار کمبود وزن هستید.
  • بین ۱۸.۵ تا ۲۴.۹: وزن نرمال دارید.
  • بین ۲۵ تا ۲۹.۹: دارای اضافه وزن هستید.
  • ۳۰ به بالا: چاق هستید.

جدول فوق برای تفسیر شاخص تودۀ بدنی بزرگسالان است. منظور از بزرگسال، گروه سنی بالای ۲۰ سال است. برای گروه سنی زیر ۲۰ سال، شیوۀ متفاوتی برای تفسیر آن به کار گرفته می‌شود. کودکان و نوجوانان با در نظر گرفتن سن و جنسیت، وضعیت بدنی بسیار متفاوتی دارند. مقدار چربی بدن آن‌ها با بالا رفتن سن تغییر کرده و این میزان در پسران و دختران نوجوان با هم متفاوت هستند. در کل، میزان چربی بدن دخترها در مقایسه با پسرها بیشتر است. جدول زیر، محدودۀ وضعیت بدنی کودکان را در شاخص تودۀ بدنی نشان می‌دهد:

  • کمتر از ۵: دچار کمبود وزن
  • ۵ الی ۸۵: وزن نرمال
  • ۸۵ تا ۹۵: اضافه وزن
  • ۹۵ به بالا: چاق

رابطۀ شاخص تودۀ بدنی و سطح سلامتی

فرمولی که برای به دست آوردن BMI استفاده می‌شود، در اغلب موارد ممکن است گمراه کننده باشد. این که شاخص ما در محدودۀ نرمال باشد، به معنای سالم بودن ما نیست.

به خصوص، افراد قدبلند و ورزشکار نمی‌توانند آن را به عنوان معیاری درست برای سنجش سطح سلامت بدانند. بر اساس مطالعاتی که توسط نشریۀ بین‌المللی Obesity انجام شده است، اگر این شاخص را به عنوان معیاری برای سلامتی در نظر بگیریم، چیزی حدود ۷۵ درصد از آمریکایی‌ها دچار مشکلات قلبی و عروقی خواهند بود!

سطح سلامتی

بیشتر بخوانید: ۵ نکته برای رسیدن به تناسب اندام

بالا بودن BMI بسیار احتمال دارد که با ریسک حملات قلبی همراه باشد. اما همواره این طور نیست. میزان چربی بدن، چیزی است که مرتبط با این واقعیت است. اما در این شاخص، وزن بدن نمی‌تواند به صورت دقیق نشان‌دهندۀ میزان چربی بدن باشد.

بالا بودن شاخص تودۀ بدن می‌تواند با ریسک ابتلا به دیابت نوع دوم نیز همراه باشد. اما باز هم این فاکتوری مبنی بر این نیست که همواره به این شکل عمکل کند. در کل می‌توان این شاخص را به عنوان معیاری برای سنجش کلی وضعیت سلامتی بر حسب قد و وزن به حساب آورد. بنابراین، برای تشخیص موارد عمیق‌تر لازم است آزمایشات دقیقی که توسط پزشک انجام می‌شود را پیگیری کرد.

آیا تغذیۀ سالم و ورزش باعث کاهش BMI می‌شود؟

این یک باور اشتباه است. رژیم غذایی سالم و ورزش منظم، عواملی مهم در حفظ سلامتی بدن هستند. اما این بدان معنا نیست که BMI در سطح پایین یا نرمال قرار بگیرد. در محاسبۀ این شاخص، تفاوتی بین بافت‌های کم‌چرب بدن و عضلات قائل نمی‌شویم؛ بنابراین طبیعی است که احتمال خطای آن بسیار بالا باشد. همچنین باید این نکته را در نظر داشت که چگالی ماهیچه‌ها بسیار بیشتر از چربی‌هاست. بنابراین، کسی که ورزش می‌کند و سیستم غذایی سالمی نیز دارد، شاید لاغر به نظر برسد اما BMI او بالاتر خواهد بود.

از طرف دیگر، چاقی همواره با ریسک فشار خون، قند خون و کلسترول بالا همراه است. اما پایین بودن شاخص به این معنا نیست که در برابر چنین بیماری‌هایی ایمن هستید. افراد با شاخص تودۀ بدنی پایین، بیشتر در معرض عفونت‌ها هستند. همچنین، افرادی که در سطح پایین شاخص قرار می‌گیرند، احتمال ابتلا به بیماری‌های تنفسی را نیز خواهند داشت.

زیره

پست های مرتبط

1 نظر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *